รู้เขา...รู้เรา บนเส้นทางการกินเพื่อสุขภาพ
ในกระแสสังคมแห่งการกินเพื่อสุขภาพในปัจจุบัน มีความหลายในองค์ความรู้ด้านการกินเพื่อสุขภาพ หลายหลายแนวทางปฏิบัติเพื่อให้ได้มาซึ่งสุขภาพที่แข็งแรง เน้นทั้งอาหารการกิน และการปฏิบัติตน เมื่อเข้าไปหาข้อมูลในอินเตอร์เน็ตก็จะพบข้อมูลมากมาย มากจนบางครั้งไม่รู้ว่าจะเลือกวิธีการใดดี เพราะแต่ละต้นตำหรับก็ต่างยืนยันในแนววิธีของตน และสำหรับคนที่กำลังมองหาหนทางว่าจะเลือกแบบไหนดีก็คงยากในการตัดสินใจ จากการที่ผมได้คุยกับเพื่อนร่วมงาน ส่วนใหญ่ก็พูดเป็นเสียงเดียวกันว่า มันยากที่จะทำได้ตามนั้น เพราะวิถีชีวิตปัจจุบันไม่เอื้ออำนวย ทั้งในเรื่องของเวลา แหล่งที่ให้ได้มาซึ่งอาหารนั้น ๆ และความยุ่งยากของกระบวนการในการเตรียมอาหาร และที่สำคัญคือความไม่มีวินัยในตนเองมากพอที่จะดึงดันฝืนวิถีที่เคยชิน ปฏิบัติได้ไม่กี่คราวก็มีอันต้องเลิกราไปก่อนที่จะเห็นผล และสิ่งหนึ่งที่ผมเห็นคือส่วนใหญ่ทำไปตามคำบอกเล่า ทำตาม ๆ กัน กินตาม ๆ กันเพราะได้ยินว่ามันดี ก็กินตามแนวนั้น ๆ โดยที่มีความรู้น้อยเหลือเกินหรือแทบไม่มีเลยว่าร่างกายของเราต้องการมันมากน้อยแค่ไหน
ตัวผมเองก็มีความสนใจในการหาแนวทางแห่งการกินเพื่อสุขภาพ พยายามหาวิธีที่สอดคล้องกับวิถีของตนเองให้มากที่สุด สุดท้ายก็เกิดความสงสัยว่าเราจะรู้ได้อย่างไรว่าเราต้องการอะไรในปริมาณแค่ไหนอย่างไร แล้วก็พยายามไปค้นหาข้อมูลในอินเตอร์เน็ต สุดท้ายก็ไม่ได้คำตอบ แต่ได้องค์ความรู้มากมายว่าวิธีหรือแนวปฏิบัตินั้น ๆ จะส่งผลอย่างไรในหลักการ และองค์ความรู้มากมายเกี่ยวกับสรรพคุณของอาหารเพื่อสุขภาพ แต่ก็ไม่พบข้อมูลไหนเลยที่บอกว่าความเหมาะสมที่จะเป็นผลนั้นจะต้องทานมากน้อยแค่ไหนอย่างไร มันเหมือนกับว่าเรา
รู้เขา คือรู้ว่าอาหารแต่ละชนิดหรือแต่ละประเภทมีข้อดีข้อเสียอย่างไร แต่เรากลับไม่
รู้เรา คือไม่รู้ว่าร่างกายของเราจะเอาสรรพคุณนั้น ๆ มาใช้ให้เกิดคุณและลดโทษได้อย่างไร หากเป็นเช่นนี้ รบร้อยครั้งก็คงจะแพ้ร้อยครั้งดั่งคำโบราณว่าไว้เป็นแน่
เป็นความโชคดีที่ก่อนปีใหม่ ผมได้รับกรุณาจากอาจารย์มณีวรรณ กมลพัฒนะ ท่านได้ให้หนังสือผมมาหนึ่งเล่ม เป็นหนังสือที่ท่านเขียนขี้นมาเองชื่อว่า "ชีวิต ได้เลือก" เมื่อได้อ่านหนังสือเล่มนี้ผมก็ได้พบคำตอบในคำถามที่เกิดขึ้นเมื่อครั้งที่อาจารย์ได้พูดเกี่ยวกับการรับประทานอาหารเพื่อเป็นยา ซึ่งผมได้เขียนไว้ในโพสต์ก่อนหน้านี้ในหัวข้อ "โรงเรียนชีวิต กับโอกาสในการเรียนรู้" ซึงเป็นตอนที่ผมได้ไปเยี่ยมชมมูร่าห์ฟาร์มและได้พูดคุยกับอาจารย์เกี่ยวกับการกินอาหารตามแนวทางของคุณหมอสุชาติ ที่อาจารย์ยึดเป็นแนวปฏิบัติจนมีสุขภาวะดีขึ้นอย่างชัดเจน เช่น ความดันเลือดกลับมาเป็นปกติโดยไม่ต้องทานยา และก็มีโอกาสได้ทดลองกินอาหารซึ่งเน้นโปรตีนและไขมันมากกว่าแป้ง ซึีงตอนนั้นก็เกิดความสงสัยถึงกลไกของอาหาร แต่ก็ยังไม่ได้รับคำตอบที่ชัดเจนจากอาจารย์ พอได้มาอ่านหนังสือเล่มนี้จึงเข้าใจถึงกลไก และเข้าใจว่าอาจารย์คงยังไม่อยากบอกในตอนนั้น แต่อยากให้มาอ่านในหนังสือมากกว่า
หลังจากที่ได้พยามทำความเข้าใจในกลไกต่าง ๆ ของการกินเพื่อสุขภาพ ทั้งในแง่ของตัวอาหาร และในแง่ของกลไกการทำงานของร่างกายของเรา ก็เกิดความคิดความเข้าใจขึ้นมาว่าคนเรานี้หากจะกินอาหารเพื่อให้เกิดประโยชน์ต่อสุขภาพจริงๆ ต้องใช้หลักรู้เขารู้เรา รบร้อยครั้งชนะร้อยครั้ง หมายความว่าเราต้องศึกษาให้รู้จริงว่าอาหารนั้น ๆ มีคุณอย่างไร และต้องศึกษาร่างกายของเราให้รู้อย่างจริง ๆ ด้วยว่าเราต้องการอาหารนั้น ๆ แค่ไหน คือเราต้องเข้าใจกระบวนการตั้งแต่เราเอาอาหารเข้าปากแล้วร่างกายของเรามันเล่นแร่แปรธาตุอาหารให้ไปอยู่ตรงไหน อย่างไร เราจึงจะเอาชนะความอ่อนแอของสุขภาพได้ ปัจจุบันผมเข่าใจได้ในหลักการว่าจะทานอาหารอย่างไรร่างกายจึงจะนำคุณค่าจากอาหารไปใช้ให้เกิดประโยชน์สูงสุด และเกิดพิษหรือผลเสียน้อยสุด แต่จะให้อธิบายอย่างละเอียดก็ถือเป๊นเรื่องที่รู้เพียงผิวเผิน
สำหรับผู้ที่สนใจอยากรู้ว่าอาหารมีคุณอย่างไร และร่างกายเราจะใช้มันได้อย่างไร ผมขอแนะนำหนังสือ "ชีวิต ได้เลือก" ของอาจารย์มณีวรรณ กมลพัฒนะ เมื่อได้อ่านท่านจะไม่ได้เข้าใจเพียงหลักในการกินอาหารเพื่อสุขภาพ แต่ยังมีอีกหลายอย่าง หลายแง่คิดมุมมองที่ส่องทะลุก้าวไกลตามประสบการณ์ของท่าน สอดแทรกอยู่ในหนังสือเล่มนี้
ราเมศร์ เรืองอยู่
